Conde Claros en hábito de fraile v33

IGR: 0159. Versión: 33. Rima: á. Hemistiquios 134.

Ferreiros de Balboa (ay. Becerreá, p.j. Lugo, ant. Becerreá, Lugo, España)

Don Carlos anda de amor,    no se puede tolerar,
con ferraduras de aceiro    y clavos de pedrenal;
con el ruido que hacía    sale la gente a mirar,
también saliera Analuca,    hija del conde Galán.
¡Quién me diera, Analuquiña,    unha noite ó meu mandar!
Unha noite a un caballero    non se lle pode negar,
unha noite a un caballero    se non te foras a alabar.
Con una espada me corten,    con outra de máis cortar,
se de amores que eu tuvera    nunca me fun a alabar.
Inda ben non o fixera,    ya se fuera a alabar
a un corro de señores    que na plaza vira estar.
Escuchen esto, señor[es],    señor[es] de este lugar,
que gocein a mellor dama    que se crió no lugar.
Unos dicen:«¿Quién sería?»;    otros dicen:«¿Quién será?
¿Si sería Analuquiña,    hija del conde Galán?»
¿Cal de vosotras, mis hijas,    estades embarazadas?
Miran unas para as otras,    se soltaran a risar;
en sendo Analuquiña,    que se soltou a llorar.
` Causa lle é a roupiña    que mal amañada está.
Aprisa, criados míos,    aparellaime o ruán,
el sábado cortai a leña    pra o domingo a queimar.
¡Se tuvera aquí un paxín    de aqueles que eu lle[s] den pan
pra lle mandar unha carta    a Carlos de Montealvar!
Escribe, Analuca, escribe,    qu` o paxín á porta está.
Una escríbela con tinta    y otra con sangre real,
y otra con leche de pecho    pa le dar más pesar.
Cartas lle traigo, don Carlos,    cartas de grande pesar.
¿Qué cartiñas serán esas    que a mí me traigan pesar?
Ou te morderon mis perros    ou trataron de ladrar,
ou chas deron meus criados    ou trataron de chas dar.
Nin me morderon seus perros    nin trataron de ladrar,
nin mas deron seus criados    nin tiñan por que mas dar,
choro por Analuquiña,    que queda pra ir a queimar.
Aprisa, criados míos,    aparellaime o ruán.
Por aquelas veigas verdes    parecía un gavilán.
Por axiña que anduvera,    ya a estaban pra a queimar,
tiña un pecín descalzo    e o outro pra descalzar.
Yo no siento que me quemen    ni que dejen de quemar,
siento por el del vientre,    que es hijo de muy buen pai.
Esa palabra, Analuca,    ha quitar de te queimar.
Deténgase usted, justicia,    justicia diste lugar,
esta niña é muy nueva,    va muy mal sin confesar.
Sete curas, sete flaires,    a ningún contou verdad.
La agarrara entre los brazos,    la subiera al altar.
¿Cantos besos deche a un home,    a un home diste lugar?
Eu besos sólo den dous    a Carlos de Montealvar,
uno ha sido a mi gusto    y otro ha sido a mi pesar.
¿Que che deu, Analuquiña,    que che deu pra te engañar?
Deume un vestido de seda    que conmigo han de queimar.
¿Que che deu, Analuquiña,    que algo máis che había dar?
Deume unhos zapatos de seda    que conmigo se han queimar.
La agarrara entre los brazos    y la subiera al ruán.
Quédense con Dios, cornudos,    cornudos diste lugar,
que esta niña é muy nueva,    non naceu pra a queimar.
Se a levas pola levar,    o lume cha irá queimar;
se a levas por esposa,    o dote virás `scapar.
Se a levo pola levar,    o lume non a ha queimar,
se a levo por esposa,    roupa non lle m`ha faltar.
Padres que criai-las fillas,    ¿que dotes lles podeis dar?
E anduveron sete leguas    sin malhaya fala dar,
al cabo de sete leguas    se soltara a llorar.
¿Por qué lloras, Analuca,    por qué dejas de llorar?
Porque non sei pra onde von    nin pra onde eu irein parar.
Lévate don Carlos, nena,    don Carlos de Montealvar,
ben ves aqueles balcois    donde t`has apasear,
onde ves aqueles perros,    pronto lle[s] has dar pan,
onde ves aqueles criados,    pronto lles has mandar.

Bibliografía:
Recitada por Balbina López (66a). Recogida por Raquel Calvo, Débora Catalán, Diego Catalán, Bárbara Fernández y Salvador Rebés, 1983. (Archivo: ASOR; Colec.: Encuesta GALICIA 83; cinta: 1.13-7.1-B9). Publicada en RT-Galicia 1998, pp. 196-198.